( آيا خواهند نگريست جز به اين كه قيامت ناگهان بر آنان فرا رسد در حالى كه آنان نمىدانند ) * ( فَهَلْ يَنْظُرُونَ إِلَّا السَّاعَةَ أَنْ تَأْتِيَهُمْ بَغْتَةً فَقَدْ جاءَ أَشْراطُها فَأَنَّى لَهُمْ إِذا جاءَتْهُمْ ذِكْراهُمْ ) * ( 1 ) ( آيا آنان مىنگرند مگر به قيامت كه ناگهان بر آنان فرا رسد تحقيقا علامات قيامت آمده است ، ديگر در آن موقع كه قيامت آغاز شده متذكر شدن آنان نفعى ندارد . ) * ( قَدْ خَسِرَ الَّذِينَ كَذَّبُوا بِلِقاءِ الله حَتَّى إِذا جاءَتْهُمُ السَّاعَةُ بَغْتَةً قالُوا يا حَسْرَتَنا عَلى ما فَرَّطْنا فِيها وَهُمْ يَحْمِلُونَ أَوْزارَهُمْ عَلى ظُهُورِهِمْ أَلا ساءَ ما يَزِرُونَ ) * ( 2 ) ( قطعا به خسارت افتادند كسانى كه ديدار خدا را تكذيب كردند تا آن گاه كه قيامت ناگهان به آنان فرا رسيد ، آنان گفتند : چه بزرگست حسرت ما به جهت آنچه كه در بارهء اين روز هولناك مسامحه كرديم و دچار تباهى در بارهء آن گشتيم و آنان در اين موقع گناهان خود را بر پشتشان حمل مىكنند ، آگاه باش كه حمل آن گناهان بسيار بد و ناگوار است . ) اين مطلب در آيهء 187 از سورهء الاعراف و آيهء 40 از الانبياء و آيهء 55 از الحج نيز وارد شده است . از اين آيات شريفه روشن مىشود كه مردم بدون اين كه اطلاعى قبلى داشته و خود را آماده نمايند ، قيامت را مشاهده خواهند كرد . به همين جهت است كه نمىتوان زمان آغاز قيامت را با استهلاك تدريجى ماده و انرژى و لو بطور اجمال تعيين نمود . مقصود از ناگهانى بودن ، فقط آن نيست كه بروز قيامت مستند بجريانات قوانين عالم طبيعت يا طرق ديگر كه جبر على تدريجى در هستى آن را بوجود بياورد نمىباشد ، بلكه حتى علم به تاريخ آن نيز در انحصار خدا است ، چنان كه در

--> ( 1 ) محمد ( ص ) آيه 18 . ( 2 ) الانعام آيه 31 .